مدل زبانی ایرانی حراف
«حراف» یک مدل زبانی فارسی واقعی است که از صفر مطلق (با وزنهای تصادفی) ساخته شده است؛ نه یک فاینتیون یا کپی از مدل‌های خارجی! مدلی سبک، مستقل و بهینه‌سازی‌شده برای زبان، هویت و ادبیات فارسی.
همین حالا با حراف گفتگو کنید
سؤال بپرسید، مسئله ریاضی بدهید یا از او بخواهید برایتان شعر بگوید.
چرا حراف فاینتیون مدل‌های دیگر نیست؟
بیشتر پروژه‌های زبانی در ایران مدل‌های لاما یا کوئن را برمی‌دارند و صرفاً ترجمه می‌کنند. حراف مسیر متفاوتی را رفته است:
| ویژگی | فاینتیون مدل‌های آماده خارجی | مدل زبانی حراف (توسعه علی جهانی) |
|---|---|---|
| نقطه شروع | مدل کمپانی‌های خارجی (Meta, Alibaba) | وزنهای تصادفی از صفر مطلق |
| توکنساز (Tokenizer) | ساخته‌شده برای انگلیسی (خرد کردن غیراصولی کلمات فارسی) | طراحی‌شده اختصاصی برای ریشه کلمات فارسی |
| دادههای پیش‌آموزش | نامعلوم و انگلیسی‌محور | ۱.۲۵ میلیارد توکن دست‌چین‌شده فارسی (وب، فرهنگ دهخدا، شعر و…) |
| سخت‌افزار مورد نیاز اجرا | وابسته به سرورهای سنگین | سبک؛ قابل اجرا روی پردازنده عادی لپ‌تاپ |
۳ راز منحصربه‌فرد در حراف
توکنساز فارسی‌فهم
فارسی را درست مثل یک انسان فارسی‌زبان می‌خواند؛ نیم‌فاصله‌ها و صرف افعال را مثل توکن‌سازهای غربی ناقص و چندتکه نمی‌کند.
حافظه جداگانه برای دانسته‌ها
از ۲۱۶ میلیون پارامتر مدل، برای خواندن و نوشتن هر کلمه تنها ۱۱۵ میلیون فعال می‌شود. یعنی مدل می‌تواند بدون افت سرعت، اطلاعات بسیار بیشتری را در ذهن خود نگه دارد.
روش یادگیری WSD
گرم‌کردن، ثبات و خنک‌کردن (Decay) در فاز نهایی؛ روشی که در ۲۰ دقیقه آخر آموزش، دقت درک مطلب مدل را ۳ درصد ارتقا داد.
حل ریاضی مثل دبستان و صداقت در پاسخگویی
🧮 حل مسئله ریاضی رقم‌به‌رقم
حراف بدون کمک هیچ ماشین‌حسابی، ابتدا عملیات اصلی را از دل کلمات تشخیص داده و سپس با قرض‌گرفتن و روش‌های گام‌به‌گام حساب می‌کند:
🛡️ عدم توهم و شجاعت گفتن «نمی‌دانم»
بسیاری از مدل‌ها در برابر سوالات ناشناخته دروغ می‌سازند. حراف یاد گرفته اگر اطلاعات کافی ندارد، بگوید نمی‌دانم:
حراف در برابر غول‌های جهانی
مقایسه حراف در زبان فارسی با مدل‌های نام‌آشنا (مانند Qwen3 و LFM2):
| مدل | پارامتر | دستور زبان فارسی (FaMP+) | درک مطلب (PQuAD) | پاسخ صادقانه «نمی‌دانم» | ریاضیات کلامی |
|---|---|---|---|---|---|
| حراف (علی جهانی) | ۲۱۶M | ۷۸.۲٪ | ۵۴.۶٪ | ۸۳٪ | ۶۵٪ |
| Qwen3-0.6B | ۵۹۶M | ۵۷.۵٪ | ۲۳.۷٪ | ۰٪ | ۴۰٪ |
| LFM2-700M | ۷۴۲M | ۵۳.۵٪ | ۱۹.۰٪ | ۰٪ | ۰٪ |
| LFM2-350M | ۳۵۴M | ۴۲.۱٪ | ۹.۵٪ | ۰٪ | ۰٪ |